Bụi và khí thải phát sinh trong các quy trình khai thác nguyên liệu, sản xuất xi măng, là các yếu tố tiềm ẩn nguy cơ gây ô nhiễm môi trường tự nhiên, ảnh hưởng xấu đến sức khỏe con người. Cùng Tân Thanh tham khảo thêm về bụi xi măng, một số quy trình cơ bản phát sinh bụi trong sản xuất xi măng và giải pháp xử lý thu hồi bụi xi măng trong bài viết dưới đây.
Biên tập: Nhật Vinh, Marketing, 4/2024.
Ô nhiễm bụi xi măng
- Đối với môi trường tự nhiên trong nhà máy và bên ngoài nhà máy, bụi bám làm cho cây trồng và các loại thực vật tự nhiên không thể quang hợp được.
- Con người và các loài động vật, hít thở bụi xi măng và bụi ở dạng mịn (PM2.5 – cỡ hạt nhỏ hơn 3µm) lơ lửng trong khí thải, dễ bị bệnh đường hô hấp và bệnh phổi là bệnh nghề nghiệp nguy hiểm trong ngành sản xuất xi măng.
- Bụi theo gió phát tán rất xa, phủ lắng gây ô nhiễm mặt đất và nguồn nước, làm hỏng đất trồng, suy thoái hệ thực vật.
>>>> ĐỌC THÊM: Tìm hiểu về bụi silic: Nguyên nhân, tác hại và giải pháp
Quy trình sản xuất xi măng điển hình
Những chuyên gia ngành xi măng hiểu rõ các quy trình từ khai thác đến sản xuất xi măng, đóng gói, vận chuyển xi măng. Đối với các chuyên gia nghiên cứu và xử lý các vấn đề ô nhiễm bụi và khí thải trong các quy trình sản xuất xi măng, như Gutsche Alkegen (Đức và Mỹ), đã cung cấp các phân tích về bụi xi măng qua 3 giai đoạn chủ yếu:
- Nguyên vật liệu thô (đầu vào).
- Clinker (thành phần chính của xi măng).
- Xi măng thành phẩm các loại.
Quan sát vào từng quy trình thì có nhiều công đoạn chi tiết hơn có liên quan đến phát thải bụi. Khu vực khai thác, quy trình đập, sàng, nghiền thô, tách chiết nguyên liệu thô và phụ gia (đá vôi, đất sét, đá phiến, tro bay, vảy thép, quặng bôxit, thạch cao,…), tạo ra canxi, silic, sắt và nhôm, quá trình nhập kho chứa, nghiền trộn, nung luyện clinker, làm mát và nghiền clinker, nghiền sỉ khô, tải clinker, chứa xi măng và trộn phụ gia, đóng bao thành phẩm xi măng, tải bao, xe vận chuyển,… Tất cả các điểm, công đoạn đó đều có khả năng phát tán bụi đất đá, bụi xi măng, bụi thạch cao, phụ gia và các chất có hại, khí thải và tiêu hao năng lượng.
Các phương pháp xử lý bụi xi măng
Khoảng hơn 10 năm gần đây, với các nỗ lực giảm thiểu ô nhiễm môi trường và sự thay đổi cơ bản sang công nghệ sản xuất xi măng tiên tiến, vấn đề khói bụi xi măng gây ô nhiễm tại các nhà máy xi măng đã giảm rất nhiều, thậm chí gần bằng 0. Có thể thấy tất cả là nhờ các nhà máy xi măng đã và đang đầu tư đồng bộ với sản xuất hiện đại cùng với các hệ thống xử lý bụi hiệu quả, các biện pháp sản xuất an toàn, vệ sinh và phòng ngừa rủi ro.
Mỗi quy trình, công đoạn sản xuất xi măng đều phải có hệ thu hồi bụi liệu, lọc bụi và khí thải, thu hồi nhiệt tuần hoàn năng lượng, v.v… Hiện nay trên thế giới đang có các phương pháp phối hợp xử lý bụi liệu về cơ bản có thể được tùy chỉnh, sử dụng riêng lẻ hoặc kết hợp:
- Lọc bụi khô: phương pháp xử lý sơ bộ, bằng các cách lắng trọng lực, quán tính và quay ly tâm.
- Cyclone: thu hồi bụi cỡ lớn (cỡ hạt >5µm), trong cyclone dưới tác dụng của lực ly tâm đẩy dòng khí chuyển động xoáy.
- Lọc túi vải: dùng hệ thống lọc bụi qua túi vải có thiết bị và cơ cấu rung giũ khí nén, lọc được bụi cỡ nhỏ và bụi mịn (>2.5µm) với hiệu suất lọc bụi cao (98 – 99%).
- Lọc tĩnh điện: xử lý bụi nhờ lực điện trường, bụi lắng trên bề mặt điện cực, xử lý rung để thu hồi bụi, kích thước hạt bụi nhỏ tới 0.1µm với hiệu suất thu hồi bụi rất cao, chịu nhiệt độ khí thải cao tới 500°C.
- Lọc Cartridge: dùng các ống lọc chuyên dùng lọc bụi xi măng, chống tĩnh điện và chống cháy, giũ bụi bằng xung khí nén, thu hồi gần 99% lượng bụi.
Trong giai đoạn hiện nay, mục tiêu toàn ngành hướng tới trong sản xuất xi măng đồng thời với xử lý bụi và khí thải không còn là những lựa chọn giá rẻ, mà phải là các lựa chọn bền vững và hiệu quả. Theo quan điểm đó, việc đầu tư vào các hệ thống xử lý bụi trung tâm và xử lý bụi ở các vị trí phát sinh cần lựa chọn mô hình có hệ thống giúp giải quyết vấn đề của cả hệ thống và dây chuyền trong nhà máy, lựa chọn đúng loại vật liệu lọc bụi hiệu quả trên từng quy trình, vật liệu lọc và hệ thống lọc có độ bền và hiệu suất cao, giúp đảm bảo các yêu cầu giảm thiểu phát thải bụi NetZero.
Một hệ thống xử lý bụi bằng phương pháp tĩnh điện (ESP) có khả năng thu hồi và loại bỏ bụi tốt. Tuy nhiên, vì là mô hình đặc trưng công nghệ sử dụng điện từ trường, nó chỉ phù hợp với nhà máy xi măng quy mô lớn, cần đầu tư ngân sách rất lớn cùng với hạ tầng và trình độ kỹ thuật điện chuyên nghiệp, năng lực vận hành cao. Các hệ thống cải tiến mới nhất đang có xu hướng chế tạo hệ lọc bụi có giá thành dễ tiếp cận hơn đó là kết hợp giữa một khoang lọc tĩnh điện cùng với các khoang lọc bụi túi vải chịu nhiệt độ liên tục cao. Tùy từng điều kiện chế tạo, có thể xem xét sự kết hợp dạng module rời lắp ghép với nhau hoặc combo trong cùng hệ thống chia khoang, sử dụng quạt hút tạo áp suất âm để hút ra ống khói một dòng khí sạch, nồng độ khí thải thấp đạt ngưỡng tiêu chuẩn cho phép.
Lựa chọn phù hợp hơn – được đề xuất và đang sử dụng đối với nhiều nhà máy xi măng ở Việt Nam – là mô hình kết hợp linh hoạt giữa phương pháp thu hồi bụi bằng Lọc Cyclone kết hợp với Lọc bụi túi vải, hoặc với Lọc Cartridge. Mô hình này đảm bảo lọc và tách hạt/bụi thô bụi mịn, thu hồi bụi xi măng có giá trị để tái phối trộn trong quy trình xi măng thành phẩm và xi măng đóng bao, đồng thời tận dụng được hiệu quả của hệ thống vận hành quạt hút công nghiệp với các đường ống và chụp hút tới các vị trí phát sinh bụi. Mô hình này được đầu tư thêm các giải pháp thiết bị có chức năng phòng ngừa chống cháy nổ: chặn nổ, xả nổ, cách ly cháy nổ, đảm bảo vận hành an toàn và giảm thiểu các rủi ro cháy nổ bụi công nghiệp. Các si lô xi măng cũng thường được thu hồi bụi bằng các hệ thống thu hồi bụi áp suất âm sử dụng ống lọc Cartridge lắp trên đỉnh si lô. Các giải pháp này không cần quá nhiều vốn đầu tư ban đầu do đáp ứng lộ trình đầu tư giảm phát thải, cũng không cần đến trình độ kỹ thuật vận hành cao, mà chúng ta cần hiểu rõ về các đặc điểm của công nghệ để giúp tiết kiệm chi phí trong vận hành, quá trình vận hành liên tục không gián đoạn sản xuất, có kế hoạch bảo trì và thay thế các vật tư tiêu hao, phụ tùng linh kiện thiết bị.
Hiện nay, công nghệ lọc bụi túi vải và lọc bụi cartridge đã tiên tiến hơn trước rất nhiều, nhờ các công nghệ chế tạo vật liệu lọc và xử lý bề mặt lọc, giúp gia tăng khả năng hiệu suất lọc và độ bền sử dụng. Một trong những định hướng chế tạo mạnh mẽ nhất của vật liệu lọc bụi và khí thải, là đáp ứng các yêu cầu tiêu chuẩn về độ bền và hiệu suất làm việc trong môi trường vận hành khắc nghiệt nhất, chịu nhiệt độ cao (liên tục tới 190 độ) đến rất cao (250 độ C), kháng hóa chất và dung môi, chống bụi bám dính, chống ẩm chống tĩnh điện, chống bụi gây mài mòn, xử lý được bụi mịn gây bí nghẹt bề mặt vật liệu lọc… Trong các công nghệ chế tạo vật liệu này, có thể nói vật liệu lọc bằng vải không dệt gốc polymer chiếm ưu thế, với Polyester là vật liệu phổ biến nhất, nhóm Nomex, PPS và PTFE là nhóm chịu nhiệt cao và kháng hóa chất, PTFE là vật liệu cao cấp nhất với khả năng chịu nhiệt tới 250 độ C, Acrylic kháng thủy phân, và cùng với các phương pháp xử lý bề mặt, phối hợp tiên tiến nhất ứng dụng trong ngành xi măng như: chống bụi bám dính, bụi mịn, bụi có khả năng tích tụ điện tích gây cháy nổ, bụi gây mài mòn,…
Đặc biệt, hệ thống xử lý bụi và khí thải áp suất âm có thể thay thế túi lọc bụi và ống cartridge bằng vật liệu mới như lọc lõi gốm có chất xúc tác, không những có khả năng xử lý lọc bụi mịn khí nóng nhiệt độ làm việc rất cao (từ 350 độ C đến 900 độ C), mà còn đảm bảo kiểm soát đa chất ô nhiễm, trung hòa giảm thiểu tác hại của các loại bụi độc hại như NOx, SOx, Dioxins/furans, HCl, CO, DeSOx, DeNOx.
Tân Thanh cung cấp các giải pháp lọc bụi xi măng
Với đội ngũ kỹ sư, công nhân nhiều năm kinh nghiệm và được đào tạo bài bản, được sự hỗ trợ của nhà cung cấp thiết bị, vật liệu hàng đầu thế giới, như GUTSCHE ALKEGEN, Công ty Lọc Công nghiệp Tân Thanh có khả năng cung cấp giải pháp toàn diện về lọc bụi, giúp thu gom hoàn toàn bụi phát sinh cũng như tránh thất thoát một lượng lớn bụi phát tán ra môi trường, đặc biệt đi sâu vào các quy trình sản xuất xi măng.
Các giải pháp kỹ thuật, công nghệ lọc bụi và khí thải do Tân Thanh cung cấp
- Tư vấn, thiết kế các loại hệ thống xử lý bụi, thu hồi bụi liệu chuyên ngành sản xuất xi măng.
- Giải pháp lọc bụi sử dụng túi lọc bụi bằng vải, vật liệu lọc chịu nhiệt cao và kháng hóa chất, vật liệu lọc chống tĩnh điện phòng ngừa cháy nổ bụi,… phù hợp cho ngành xi măng.
- Giải pháp lọc Cartridge chuyên dùng lọc bụi xi măng, lọc bụi đỉnh si lô xi măng trạm trộn bê tông nhựa nóng.
- Hệ thống thiết bị van giũ bụi, bộ điều khiển van, bình tích khí, đồng hồ đo chênh áp,… cùng với giải pháp giám sát điều khiển tự động.
- Thiết kế, thi công hệ thống chụp hút, đường ống, quạt hút, ống thoát khí thải.
- Giải pháp thiết bị an toàn phòng chống cháy nổ do bụi công nghiệp.
- Thiết kế, thi công toàn bộ hệ nhà túi, thùng chứa, thang và sàn thao tác, lắp đặt theo modules, vận hành khép kín trong nhà máy sản xuất và đóng bao xi măng.
- Khảo sát các điểm phát sinh bụi xi măng và giải pháp xử lý bụi phát tán.
- Chuyên sản xuất các loại khung lồng túi lọc, may túi lọc bụi dạng túi vải, cung cấp thay thế hàng ngoại nhập và bảo đảm yêu cầu dự trữ và bảo trì tại các nhà máy xi măng.
Với phương châm: “Đúng kỹ thuật, Cạnh tranh, Kịp tiến độ, Dịch vụ chuyên nghiệp”, chúng tôi nỗ lực để đạt được sự hài lòng và tín nhiệm lâu dài của Quý Khách hàng.
Tổng đài tư vấn: 0901 858 686
Nguyễn Phước Thuận
Phone: 0917531007 – Email: kelvin@tatafilter.com
Ghi chú: Xin liên hệ tổng đài để có thông tin tư vấn phù hợp. Mọi hình thức sao chép nội dung hay hình ảnh phải có sự đồng ý bằng văn bản của Công ty Lọc Công nghiệp Tân Thanh.
Tham khảo thông tin từ các trang liên quan: ximang.vn, sangiaodichcongnghe.com
Tham khảo
- Ứng dụng lọc bụi ngành xi măng
- Hợp tác với Particle Technology Limited và SGS | Tân Thanh
- Điểm tin công nghệ lọc bụi của Tân Thanh 2024 | Tân Thanh
- Tham dự Triển lãm quốc tế ENTECH 2023
- Hợp tác cùng GUTSCHE LYDALL
Các ứng dụng khác
- Thiết bị phòng chống cháy nổ | Tân Thanh
- Nổ bụi là gì? Tìm hiểu nguyên nhân và cách phòng tránh
- Bụi sơn: Tác hại & Giải pháp kiểm soát hiệu quả trong công nghiệp
- Tìm hiểu chi tiết về bụi siêu mịn PM1.0
- Bụi kim loại: Tác hại và cách phòng ngừa hiệu quả
